۱۲ بندی که واقعاً از سرمایه و رابطه شما محافظت میکند
قبل از شروع؛ دو دقیقه کنار هم فکر کنیم
فرض کنید امروز ۳۰۰ میلیون تومان میگذارید تا یک دوستِ معتمد برای شما ترید کند. او اهل ریسک کنترلشده است، شما هم آدم منطقی. هفتهی اول خوب پیش میرود، اما هفتهی دوم بازار برمیگردد. دقیقاً همینجاست که توقعات پنهان آشکار میشوند:
«من فکر میکردم حداقل ماهی ده درصد داریم…»
«من هیچوقت سود ثابت قول ندادم…»
«چرا یک دفعه پوزیشنها را نبستی؟»
یک قرارداد شفاف، همین گفتوگوی سخت را قبل از شروع حل میکند. بیایید با هم ۱۲ بند ساده را بنویسیم—آنطور که هم خواندنی باشد، هم اجرایی.
یادمان باشد: این متن آموزشی است. اعداد و حدود را باید متناسب با آدمها، سرمایه و بازار هدف خودتان تنظیم کنید.
معرفی طرفین؛ از اول معلوم کنیم با چه کسانی طرفیم
چرا مهم است؟ وقتی اختلافی پیش میآید، همین چند خط ساده جلوی کلی سوءتفاهم را میگیرد.
چه بنویسیم؟ نام و کدملی یا شناسه ملی، نشانی، شماره تماس، ایمیل قراردادی. اگر یکی به نمایندگی امضا میکند، مبنای نمایندگی (مثل وکالتنامه) پیوست شود.
عبارت آماده: «این قرارداد بین آقای/خانم … (سرمایهگذار) و آقای/خانم … (مدیر ترید) منعقد میشود. کلیه ابلاغها و مکاتبات رسمی به ایمیل قراردادی و شماره تماس مندرج ابلاغ میگردد.»
موضوع کار و حدود اختیارات؛ زمین بازی را خطکشی کنیم
چرا مهم است؟ «ترید» واژهی بزرگی است. از اول بگوییم مجازیم کجا بازی کنیم و کجا نه.
چکلیست: بازارهای مجاز، سقف اهرم، صرافیها و شبکههای مجاز، موارد ممنوع.
عبارت آماده: «مدیر ترید صرفاً در صرافیهای … و بر بستر شبکههای … مجاز به انجام معاملات است. ورود به معاملات با اهرم بیش از …، شرکت در طرحهای پرریسک، یا انتقال دارایی به آدرسهای خارج از فهرست مجاز، ممنوع است مگر با تأیید کتبی سرمایهگذار.»
آورده و مالکیت؛ مدیر ترید امین است، نه مالک
چرا مهم است؟ همینجا خط مرز مالکیت را پررنگ کنیم.
چه بنویسیم؟ جدول تحویل: مبلغ، نوع دارایی، شبکه، زمان، کُد تراکنش. مالکیت تمام داراییها متعلق به سرمایهگذار است.
عبارت آماده: «سرمایهگذار طبق رسید پیوست، مبلغ … معادل … بر بستر … (شناسه تراکنش: …) تحویل داده است. مالکیت آوردهها و داراییهای خریداریشده متعلق به سرمایهگذار است و مدیر ترید صرفاً در حدود این قرارداد حق تصرف عملیاتی دارد.»
افشای ریسک و «عدم تضمین سود»؛ صادقانه حرف بزنیم
چرا مهم است؟ از همین بند، توقعات غیرواقعی جراحی میشود.
عبارت آماده: «طرفین با علم به نوسان بازار رمزارز توافق میکنند که هیچ تضمین سودی وجود ندارد و امکان زیان متناسب با شرایط بازار و پلتفرمها متصور است.»
مدیریت ریسک و «ترمز اضطراری»
عدد بگذاریم تا وقت سختی، تصمیم شخصی نشود.
پیشنهاد: سقف زیان روزانه (مثلاً ۲٪)، سقف زیان کل دوره (مثلاً ۸٪)، الزام حدضرر برای هر پوزیشن.
عبارت آماده: «حداکثر زیان روزانه …٪ و حداکثر زیان کل دوره …٪ تعیین میشود. عبور از هر سقف، موجب توقف اجباری معاملات و بستن پوزیشنهای باز تا تصمیم کتبی بعدی سرمایهگذار است.»
نگهداری دارایی و دسترسیها
برداشت فقط به آدرسهای از پیش تأییدشده؛ و برای مبالغ بالا، چندامضایی یا تأیید دومرحلهای.
چکلیست: فهرست کیفپولها، فهرست سفید آدرسها، دسترسی مشاهده برای سرمایهگذار.
عبارت آماده: «برداشت دارایی صرفاً به آدرسهای فهرست سفیدِ پیوست مجاز است. برای مبالغ بیش از … از سازوکار چندامضایی/تأیید دومرحلهای استفاده میشود.»
کارمزد و تقسیم سود/زیان
کارمزد عملکرد فقط روی سود جدید واقعی باشد. تا وقتی زیان قبلی جبران نشده، کارمزدی در کار نیست.
عبارت آماده: «کارمزد عملکرد …٪ از سود خالصِ جدید است و تا جبران زیان انباشته، کارمزدی تعلق نمیگیرد. تسویه کارمزدها در پایان هر ماه و بر اساس نرخ مرجع … انجام میشود.»
گزارشدهی و شفافیت
مدیر ترید باید گزارشهای منظم ارائه دهد تا خیال سرمایهگذار راحت شود.
عبارت آماده: «مدیر ترید هر … (مثلاً هفتگی) گزارش عملکرد ارائه میکند و دسترسی مشاهدهگر برای سرمایهگذار برقرار است. رخدادهای مهم از جمله تعلیق برداشت یا هشدارهای امنیتی ظرف ۲۴ ساعت اعلام میشود.»
مدت، تمدید، خروج و فسخ
مدت اولیه قرارداد، نحوه تمدید، دوره خروج امن و فسخ فوری در صورت نقض امنیت.
عبارت آماده: «هر طرف میتواند با اعلام کتبی … روزه، قرارداد را خاتمه دهد. در این مدت، معاملات جدید انجام نمیشود و پوزیشنها بهصورت امن بسته میشود. نقض فاحش بندهای امنیتی/مدیریت ریسک موجب حق فسخ فوری برای طرف مقابل است.»
محرمانگی
استراتژیها و دادههای مالی محرمانه است و نباید افشا شود.
عبارت آماده: «اطلاعات فنی و مالی طرفین—شامل استراتژیها و گزارشها—محرمانه است و جز برای اجرای قرارداد استفاده یا افشا نمیشود. این تعهد تا … سال پس از خاتمه باقی است.»
مالیات
مالیات سودها معمولاً بر عهده سرمایهگذار است.
عبارت آماده: «سرمایهگذار منشأ مشروع وجوه را تضمین میکند. مسئولیت محاسبه و پرداخت مالیاتهای مترتب بر سود بر عهده سرمایهگذار است؛ مدیر ترید گزارش عملکرد ارائه میکند.»
حل اختلاف و فورسماژور
مسیر پیشنهادی: اول مذاکره در مهلت کوتاه، بعد داوری معتبر یا دادگاه.
عبارت آماده: «اختلافات ابتدا ظرف … روز از طریق مذاکره حلوفصل میگردد؛ در صورت عدم توفیق، موضوع در مرجع … رسیدگی میشود. در وقایع قهری که اجرای قرارداد را ناممکن یا بسیار دشوار کند، اجرای تعهدات تا رفع مانع معلق است.»
چند نکته آخر، دوستانه و بیتعارف
اگر فقط یک بند مینویسید، بند ۵ (سقف زیان و ترمز اضطراری) را بنویسید. همین یک بند بارها از دعوای سنگین جلوگیری کرده.
اگر فقط یک پیوست دارید، «پروتکل امنیتی و فهرست سفید آدرسها» را پیوست کنید.
قرارداد خوب، «سنگین و ترسناک» نیست؛ روشن و قابل اجرا است.
اگر تمایل دارید همین حالا قرارداد اختصاصی خودتان را به صورت حرفه ای بنویسیم، تیم حقوقی «وکیل سرمایه» کنار شماست..
دیدگاه شما